DÜNDEN BUGÜNE SAMSUN’DAN KESİTLER..

Dört yıldır aralıksız her hafta pazartesi günü yazdığım köşeye, biraz dinlenmek için verdiğim iki haftalık aradan sonra, tekrar sizlerle buluşmak çok güzel. Bugün sizlere pembe bir yazıyla iyi haftalar demek istiyorum.
Sivil toplum kuruluşları olarak genellikle olumsuz gelişmeleri gündeme taşırız. Bu bir yerde üstlenilen sorumluluğun normal yansımalarıdır. Çünkü, toplum adına yaşanan olumsuzlukların düzeltilmesi için, onların gündeme taşınması gerekir. İşte bu görevi toplum adına üstlenenler de sivil toplum kuruluşlarıdır. Tabii bu görev, güzel gelişmeleri de gündeme taşımaya engel değildir. Ne var ki, az sayıda ki güzellik yanında o kadar çok yanlışlık sergileniyor ki , sanırım onlarla uğraşmaktan güzelliklere sıra gelmiyor. Hoş, ülkemizde sadece iyi şeylere övgüler dizerek birilerine yaranmayı ve onlardan çıkar sağlamayı alışkanlık haline getirmiş o kadar çok sayıda insan var ki, onlar bu eksikliği gidermeye yetiyor.
Bu gün, bende şöyle geçmişten günümüze, Samsun adına yaşanan güzellikleri hatırlayarak sizlerle paylaşmak istiyorum. Evet Samsun son 30 yılda özellikle ekonomik yönden diğer illere göre çok gerilerde kalmıştır. Aslında, bu ekonomik gerilemede en büyük sorumluluk da, bu süreçte görev yapan hükümetlerindir. Çünkü Hükümetlerin Karadeniz bölgesine bakışı hiç de olumlu bir seyir izlememiştir. Devlet yatırımlarından en az yararlanan bölge hep Karadeniz Bölgesi olmuştur.
İşin ekonomik yanını bir tarafa bırakırsak, her şeye rağmen Samsun bölgenin en gelişmiş ve en güzel kenti olma özelliğini koruyor. Bölgenin Anadolu’ya açılan kapısı olması, deniz, demir, kara ve havayolu ile ulaşılan tek kent oluşu dahi Samsun’a bir farklılık kazandırıyor. Sosyal yaşantısı en gelişmiş kent olan Samsun, kent içi düzenlemelerinde de son yıllarda önemli kazanımlara sahip oldu. Kentleşme açısından en büyük fırsatı 20 yıla yakın bir süre bu kentte belediye başkanlığı yapma şansını yakalayan Sayın Kemal Vehbi Gül döneminde yaşadı. Kentin hızlı imar gördüğü bu dönemde, güzel ve bahçeli Samsun evlerinin sıralandığı istiklal caddesi (Çiftlik Caddesi ) yok edildi. Arka caddelerden birisi feda edilip trafiğe nefes aldıracak çift yollu bir bulvar yapılması gerekirken, cadde genişletilmeden sekiz, dokuz katlı binalarla donatıldı. Çok katlı binalara imar izni verilirken, zorunlu olan otopark yapma sorumluluğu da, belediyeye yatırılacak paralar karşılığı göz ardı edildi. Yapılan en güzel iş, kenti baştan başa geçen 100. yıl bulvarıydı. Gerçekten Samsun gibi yol fakiri bir kent için bu bulvar can simidi gibiydi. Ancak, estetik zevkten yoksun, salt para kazanmayı ilke edinmiş vizyonsuz müteahhitlerin, biraz da bölgecilik korumacılığı ile yaptıkları apartmanlar, birer mimari katliama sahne oldu. Sonuçta kale gibi dikilen, çoğu kireç badanalı, 8-9 katlı binalar da bu bulvarı sevimsiz hale getirdi.. Bu dönemin belki de en güzel kazanımı Atakum sahillerinin halka açılmasıdır. Burada oluşturulan Menderes Bulvarı hızla gelişen Atakum için büyük bir şans olmuştur.
Rahmetli Muzaffer Önder dönemi, Samsun’un en büyük sorunlarından birisi olan alt yapının büyük çapta yeniden düzenlenmesine sahne oldu. Her yağmurda sular altında kalan Subaşı, Gaziler, Park Caddesi ile Ağabali Bölgesi sel sularının tahribatından kurtarıldı. Kent uzun yıllar sorun yaşamayacağı içme suyuna kavuştu. Belki de ilk kez bulvarların yeşillendirilmesi, park yapımı ve yeşil alanların yaratılması bu dönemde oldu. Rahmetli Önder’de 10 yıl gibi uzun sayılacak bir dönem bu kente imza attı. Samsun’un en büyük sorunlarından birisi olan , sokak ve caddelerin yetersizliğini gidermek için bu dönemde de çok fazla bir şey yapılamadı. Bazı bulvarların açılması işlevi başlatıldı. Barış Bulvarının ilk bölümleri yapıldı. Çevre yolu için start verildi.
Arada kalan 12 Eylül sonrası geçiş döneminde ise yapılan bir şey hatırlamıyorum. Son yedi yıla ise Sayın Yusuf Ziya Yılmaz damgasını vurdu. Özellikle ilk döneminde sivil toplum kuruluşları ile kurduğu koordinasyon ile önemli projeler gerçekleştirildi. SAM-SEV in gündeme taşıdığı “Sahilimi İstiyorum “ kampanyası sonrası eski fuar önünde deniz de temizlenerek harika bir sahil bulvarı oluşturuldu. Bu gün halkın nefes aldığı, faytonların nostalji gezintileri yaptığı bu sahil yolu Samsun’a yeni bir vizyon kazandırdı. Kentin varoşlarında oluşturulan yeni bulvarlar, çağdaş görünümlü yeni otogar Samsun’a çok yakıştı. Eski otogardan sonra sebze hali, balık hali, borsa, anbarlar ve kamyon garajını kent dışına taşıyacak projeler hızla devam ediyor. Buralardan boşalacak alanlara uluslarası yatırımların da desteği ile çok değişik projeler düşünülüyor. Bildiğim kadarı ile arıtma ve katı atık dönüşüm projeleri son aşamasına geldi. Yılan hikayesine dönen raylı sistemde gerçekleştirilebilirse, Samsun’un görüntüsü gerçekten bambaşka bir güzellik alacak.
Ankara yönünden Samsun girişine konan tanıtım panoları, şehir içi ve dışı adres yönlendirme tabelaları, her sokak başına konmuş sokak isimlerini ve yönünü gösteren şık tabelalar çağdaş kent görüntüsünün güzel örnekleridir.
Büyük Önder Atatürk’ün yeni Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşuna giden ilk adımı, Samsun’dan atarak, Samsun’un boynuna 19 Mayıs kenti olma onurunu takması, zaten Samsun’u çok önemli bir kent konumuna getirmiştir. Samsunlular olarak bu şansı çok iyi kullanmak ve onun kıymetini bilmek zorundayız. Geçmiş dönem Valilerinden sayın Metin İlyas Aksoy döneminde yaptırılan Bandırma Vapuru Sayın Yusuf Ziya Yılmaz tarafından yeniden dizayn edilmiş ve çevre düzenlemesi ile Atamıza yakışan bir açık hava müzesi kazandırılmıştır. Atamızın 19 mayısta Samsun’a 18 silah arkadaşı ile ilk adımı attığında konakladığı ve milli mücadelenin ilk planlarını yaptığı Mantika Palas Oteli daha sonra Gazi Müzesi olarak düzenlenmiştir. Ancak aradan geçen yıllarda bakımsızlıktan bir hayli yıpranan Gazi Müzesi de geçtiğimiz aylarda Atakum Rotary Kulübü tarafından gerçek bir müze haline getirilmiştir. Samsun’un tarihinden kesitlerin yer aldığı Etnoğrafya müzesi, yeni ortaya çıkartılarak düzenlenen Amisos mezarlarının olduğu müze, Samsun’un turizmi adına gurur kaynakları olmuştur.
Şöyle bir düşünürsek, bu güzellikler kaç Anadolu kentinde var? Bizim eleştirilerimiz daha güzel bir Samsun hedeflerine ulaşabilmek içindir. Bu kentin kıymetini bilerek ona sahip çıkabilmeliyiz. Gönlümüz, ekonomik sıçramayı yapmış, üniversiteyi bitiren gençlerinin kolayca iş alanları bulabildiği, eğitimde çıtayı yükseltmiş, futbol takımı Samsunspor’un süper ligde şampiyonluğa oynadığı, geniş bulvarlara sahip, hızlı feribotların limanına demirlediği güzelliklerle bezenmiş kent haline gelmemizi istiyor.
Eksikleri ve yanlışlıkları bir yana bırakarak, mevcut güzellikleri bu kente kazandıranlara yürekten teşekkürler. Yeni kuşakların çok daha güzel ve yaşanabilir bir Samsun yaratmaları umuduyla, güzellikler dolu bir hafta diliyorum. 17- EYLÜL-2006
SADİ SUBAŞI