SAMSUN NEDEN RAKİPLERİNİN GERİSİNDE KALIYOR?
Eğer bir kentte yaşayanlar sürekli geçmişini anıyor ve arıyorsa, o kentte bir sorun var demektir.
Samsun ‘da bu tanımlamaya uyan bir kenttir. Ne yazık ki, bu kent son kırk yıl içerisinde sürekli bir şeyler kaybetmiş ama kimse bunu sorgulamamış ve nedenlerine cevap aramamıştır.
Evet, özellikle son yirmi yılda Samsun görsel olarak güzelleşmiş ve geçmişten gelen bazı eksikler ( İçme suyu sorunu) giderilmiş, yapısal kirlilikler (Otogar, sebze hali, kamyon garajı ve borsa) kaldırılmış, kentin bir bölümü için ulaşımı rahatlatan raylı sistem Samsunlunun yaşamına girmiştir.
Evet, eksik ve eleştirilen yanlarına rağmen bu yapılanlar kentin görsel olarak güzelleşmesini sağlamıştır.
Bunlar doğru olmasına doğrudur ama bunların hiç birisi Samsun’un güçlü bir kent haline gelmesini sağlayamamaktadır.
Bir kentin gerçek anlamda seçkin kentler arasına girebilmesi için başta ekonomisi olmak üzere eğitim, kültür ve sosyal yaşam seviyesinin de yükselmiş olması gerekir.
İşte bu kriterlerde ki sürekli gerileyiş, yukarı da saydığım görsel güzelliklerle giderilememektedir.

Samsun’un özellikle de kendi ayarında ki illerin gerisinde kalmasının en önemli nedeni, ekonomi de bir türlü atılım yapamamış olmasıdır.
Artık bir Bursa ve Gaziantep’in, hatta Eskişehir’in ekonomik gücüne ulaşmamız olanaksız olarak görülmektedir..
Geçtiğimiz günlerde bir gazete de yakın zamana kadar aramızda büyük fark olmayan, hatta gerimizde olan iki il ile ilgili veriler yayınladı. Bu veriler ile Samsun’a ait verileri karşılaştırınca Samsun’un iç karartan hali çok net bir şekilde ortaya çıkmaktadır.

Yoruma girmeden önce bu iki ile ait bazı verileri paylaşmak istiyorum.
KAYSERİ
Nüfusu : 1.3 milyon
2013 yılı ihracatı : 1.8 milyar dolar
2023 yılı ihracat hedefi : 7 milyar dolar
Sanayi sektöründe çalışan sayısı : 55.000 kişi
Beş K. Sanayi sitesinde ki işyeri sayısı : 1600
Kayseri’de ki girişimci sayısı : 38.000 kişi (1500’ si
sanayici)
Yıllık milli geliri : 13 milyar dolar
OSB’lerde ki firma sayısı : 1.580

KONYA
Nüfusu :
2013 yılı ihracatı : 1.4 milyar dolar
2023 ihracat hedefi : 15 milyar dolar
İşsizlik oranı : % 4.7
2013 de gelen turist sayısı : 2.313 milyon

SAMSUN
Nüfusu : 1 milyon 262
2013 yılı ihracatı :
2023 ihracat hedefi :
İşsizlik oranı : % 7.2
OSB’de ki firma sayısı : 117
OSB de çalışan sayısı : Yaklaşık 3-4 bin kişi
Sanayi sektöründe çalışan sayısı :12.414 kişi
Sayılara takılmadan söylemek gerekirse, Konya’nın tarım ve turizm gelirlerine odaklandığı görülür. Sanayisi de tarım ağırlıklıdır. Konya’nın tarımda markalaştığı konu ise, tohum yetiştiriciliğidir. Ticaret Borsası Başkanının açıklamalarına göre Türkiye tohum üretiminin % 34 ü Konya’da gerçekleştirilmektedir.
Mevlana Müzesi nedeniyle turizmde de çok önemli bir gelir sağlamaktadır. Kısacası turizm ve tohumculuk, Konya ekonomisini üst seviyeye taşımıştır.
Kayseri ise, sucuk ve pastırma başta olmak üzere gıda sanayi sektöründe ve Erciyes kayak merkezi ile turizm de marka haline gelmiştir.
Samsun’a baktığımızda markalaştığını söyleyeceğimiz tek bir ürünü yoktur. Oysa Samsun’da Türkiye’nin en verimli ovalarından ikisine sahiptir. Ama garip bir şekilde Samsun’a hiçbir katkısı olmayan ama ovalara dolayısıyla tarıma zarar verecek mobil ve termik santral gibi kirli yatırımlara göz yumulmuştur.
Dünyaca ünlü ………tütünü Amerika’nın Virginia tütününe kurban edilmiştir. Sigara içimine karşı en katı uygulamalarının olduğu Amerika Virginia tütününün ekimine destek verirken, Türkiye tütün ekim alanları daralttırmış ve bundan da en büyük zararı Samsun görmüştür.
Aslında Samsun’u markalaştıracak bir sanayi dalına sahibiz. rılmaCerrahi aletler sanayisinde değil Türkiye, dünya markaları arasına girebilecek bir kaliteye sahibiz.
Kent erki iradesini bu sanayi dalına toplasa, bu sanayi dalı Samsun’u uçurabilirdi. Ama her konuda olduğu gibi kentimizde kendi çabaları ile sesini yalnız Türkiye’ye değil dış ülkelerde de duyuran cerrahi alet üretimine yeterince sahip çıkılamamış ve gerekli destek verilememiştir...
Anadolu’nun tek ilaç fabrikası olan Adeka İlaç Sanayii de Samsun’da olmaktan çok mutlu gözükmemekte ve Samsun’dan arayışları arayışları içerisindedir.
Samsun’da ki sanayi yatırımlarının önünü açacak fırsat, Samsun’un anlaşılmaz şekilde “Teşvik Yasası” dışında bırakılması ile kaçırılmıştır.
Özet olarak söylemek gerekirse, Samsun’un bu anlayış tarzı ile bu kentleri yakalaması olası değildir.
Bu kentte, ortak aklın oluşturulması ve birliktelik kültürünün geliştirilmesi ön şarttır.
Bunu sağlayacak olanlar kent iradesini oluşturan Vali, Büyükşehir Belediye Başkanı ile bu kent için iddiaları olan sivil toplum kuruluşlarıdır.
Acı olan, kentte böyle bir irade gücünün hiçbir zaman oluşturulamamış olmasıdır.
STK’ lar ise, derin bir uyku halindedir.
Toplumda ise onları sorgulayacak ve hesabını soracak bilincin oluşmamış ve oluşturulması içinde hiçbir çaba sarf edilmemiştir.
Böylesine uyuşmuş bir topluma ninni söyleyecek uyanıklar da her zaman çıkacaktır. Samsun’da görevini en iyi yapanlarda bu uyanıklardır.
Öyleyse uykuya devam…10. 08. 2014

Ecz. SADİ SUBAŞI